U progu niepodległości Polski w 1918 r. Wołomin liczył niewiele ponad 6 tys. mieszkańców, jednak po wojnach o granice odrodzonej Rzeczypospolitej zaczął się szybko rozwijać i w 1924 r. miał już prawie 14 tys. ludności. Pełne ożywienie w przemyśle, powojenny rozmach budowlany, napływ mieszkańców z okolicznych wsi, stopniowa urbanizacja tychże wsi zrodziły nowe potrzeby społeczne, w tym w zakresie oświaty. Szkoła Podstawowa nr 1 powstała już w 1913 r. Do dzisiaj mieści się w starym budynku przy rogu ulic Legionów i Wileńskiej. Pod koniec I wojny światowej, w 1917 r. funkcjonowały w mieście dwie szkoły: państwowa i Macierzy Szkolnej, podlegająca opiece Rady Głównej Opiekuńczej. Kierownikiem szkoły państwowej był Bronisław Pardo, a od 1920 r. –
Kazimierz Czajkowski. Pracowało w niej wraz z kierownikiem pięciu nauczycieli, w tym Józef i Natalia Kwapiszewscy. Szkoła miała tylko cztery klasy.Czytaj dalej

Gry, nauka, Potańcówki

W r. prezesem działającego w Wołominie Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej został druh Kazimierz Szubert, student warszawskiego uniwersytetu. Za kadencji Szuberta nastąpił prawdziwy rozkwit działalności, przybywało młodzieży, powstawały nowe sekcje. Ogromnym powodzeniem cieszyła się sekcja sportowa, w tym drużyna siatkówki, w której brylowali druhowie: Michalik, Dzierżanowski, Wilczak, Haberko, Bucharyn, Kuntz i Bąkowski. Drużynę tenisa stołowego prowadził druh Jan Żóchowski, za drużyną lekkoatletyczną kierował znakomity i wszechstronny sportowiec Jan Kuntz. Był też teatr amatorski, którym opiekował się druh Sobczyk; zaś amatorska orkiestra grała pod przewodnictwem zdolnego pianisty Mieczysława Makoli. Ponadto w orkiestrze wyróżniali się: skrzypek Leon Grzesiak, kornecista Jan Grzesiak i perkusista Henryk Skrzyniarz.Czytaj dalej

Zaginiony sztandar

We wrześniu 1938 r. delegacje Katolickiego Stowarzyszenia Męskiego i Żeńskiego wzięły udział w trzydniowym ogólnopolskim zlocie młodzieży katolickiej w Częstochowie. W zlocie uczestniczyło 110 tys. Młodzieży zrzeszonej w KSMiŻ w całej Polsce. Delegacja wołomińska składała się z piętnastu druhen i osiemnastu druhów. Wszyscy uczestnicy zlotu otrzymali od organizatorów pamiątkowe emblematy, które po powrocie z Częstochowy zostały zawieszone jako vota przy głównym ołtarzu kościoła p.w. Matki Boskiej Częstochowskiej. Vota zawiesili: prezeska KSMŻ Krystyna Bereżecka i prezes KSMM Jan Kazimierz Sobczyk.

W dniu 13 listopada, święta patrona młodzieży św. Stanisława Kostki, KSMiŻ organizowały każdego roku uroczyste akademie z częścią artystyczną, z udziałem rodziców zrzeszonej młodzieży oraz wołomińskich parafian. 13 listopada 1938 r. oprócz akademii odbyło się poświęcenie sztandaru KSMM, który zakupiliśmy przy wyraźnej pomocy ks. wikarego Władysława Kwaśniewskiego oraz przy pomocy finansowej pp. Lange. Makoli, Garbolewskiego, braci Żmudzkich, Koprowicza i innych mieszkańców Wołomina. Uroczystość ta miała bardzo doniosły charakter, potwierdzający osiągnięcia i owocną pracę wołomińskiego KSMM. Sztandar, którego chorążym był druh Stanisław Szulim przetrwał wojnę, lecz później zaginął i dotychczas nie został odnaleziony i odzyskany przez wołomińską młodzież.

Pod koniec 1938 r. KSMM Oddział Wołomin liczył 128 członków, a KSMŻ – 140. Razem – 268 osób. Zakładając, że w Wołominie było wówczas około 1.000 młodzieży w wieku 16-24 lata, to Katolickie Stowarzyszenia Męskie i Żeńskie stanowiły około 30 procent całej młodzieży wołomińskiej.

Sięgając pamięcią wstecz, podaję częściową listę członków Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej i Żeńskiej z końca 1932 r.

1) Ryszard Bąkowski 2) Marian Brachtfogel 3) Władysław Bucharyn 4) Tadeusz Bzdak 5) Ludwik Bzdok 6) Wiktor Cieślak 7) Władysław Chlebowicz 8) Mieczysław Czyżewski 9) Tadeusz Czyżewski 10) Wiktor Dybowski 11) Józef Dybowski 12) Roman Dzierżanowski 13) Marian Fuśnik 14) Leon Grzesiak 15) Jan Grzesiak 16) Zdzisław Haberko 17) Jan Hoffman 18) Czesław Hoffman 19) Wincenty Hubert 20) Aleksander Kalinowski 21) Stefan Kamiński 22) Bronisław Karpiński 23) Aleksander Kierc 24) Stanisław Klimczak 25) Kazimierz Klimczak 26) Stanisław Koprowicz 27) Tadeusz Krupicki 28) Józef Krzyżanowski 29) Jan Kuntz 30) Witold Łowcel 31) Mieczysław Makola 32) Henryk Miatkowski 33) Roman Miatkowski 34) Zdzisław Michalik 35) Zygmunt Michalik 36) Władysław Michalski 37) Wacław Nowak 38) Kazimierz Ogonowski 39) Stanisław Orłowski 40) Aleksander Pawłowski 41) Kazimierz Pazio 42) Zygmunt Pazio 43) Jan Piasecki 44) Henryk Piróg 45) Stanisław Piwowarski 46) Czesław Pszczółkowski 47) Władysław Radecki 48) Kazimierz Radwan 49) Henryk Radwan 50) Jan Rybak 51) Kazimierz Sarnociński 52) Tadeusz Sikorski 53) Stanisław Sikorski 54) Józef Skwara 55) Henryk Skrzyniarz 56) Mieczysław Sobiecki 57) Jan Kazimierz Sobczyk 58) Józef Szczypiorski 59) Kazimierz Szubert 60) Stanisław Szulim 61) Mieczysław Tyczyński 62) Kazimierz Uraszewski 63) Edmund Uraszewski 64) Henryk Walenciak 65) Zygmunt Walentynowicz 66) Wacław Wilczak 67) Kazimierz Wrana 68) Witold Zapałowski 69) Jan Żóchowski oraz 70) Krystyna Bereżecka 71) Helena Biesiówna 72) Janina Chybówna 73) Maria Czapkiewicz 74) Wacława Glejzer 75) Irena Górska 76) Zofia Henke 77) Helena Kaczorówna 78) Irena Kielak 79) Stefania Konopacka 80) Eugenia Kotowska 81) Antonina Kowalska 82) Janina Lompert 83) Alicja Makolanka 84) Zofia Majewska 85) Janina Orychówna 86) Janina Owczarkówna 87) Krystyna Pszczółkowska 88) Leokadia Rolewska 89) Zofia Sasinówna 90) Janina liwińska 91) Janina Szczypiorska 92) Bronisława Szymorówna 93) Maria Spruchówna 94) Irena Tomaszewska 95) Helena Witkowska 96) Nina Zaborowska 97) Stanisława Zielewska 98) Lucyna Zielińska.

Jan Kazimierz Sobczyk ps. Skałka
urodzony w Wołominie, obecnie mieszkaniec Chorzowa
współpraca Zdzisław Michalik

Wieści Podwarszawskie nr 32/2003

Kościół murowany pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego; patron parafji św. Jan Chrzciciel. Parafja erygowana w roku 1473 przez Kazimierza Księcia Mazowieckiego, Biskupa Płockiego. W roku 1779 — 1781 wybudowany murowany kościół przez księżnę Eleonorę Czartoryską w roku 1897 został przebudowany i konsekrowany przez Jego Eminencję ks. Kardynała Aleksandra Kakowskiego w 1919 roku. Do parafji należy miasto Radzymin z przedmieściami i wioskami; Aleksandrów, Alojzów, Benjaminów, Borki, Ciemne, Cisie, Cegielnia, Dqbrowa, Dybów, Emiljanów, Mokre, Opole, Ruda, Rżyska, Łosie, Siwek, Sokołówek, Trzcianno, Teodorów, Wolica, Załubice, Zawady.Czytaj dalej

Kościół murowany pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia Najśw. Marji Panny, zbudowany z dobrowolnych składek miejscowej ludności w r. 1897. Konsekrowany 20 października 1917 r. przez J. E. ks. Aleksandra Kardynała Kakowskiego. Do parafji najeżą: osada Marki i wsie: Drewnica, Grodzisk, Kąty Grodziskie, Lewandów, Pustelnik, Struga, Siwki i część Zielonki.Czytaj dalej

Kościół murowany pod wezwaniem św. Trójcy, wy budował ks. Załuski Marjan, Biskup Płocki, oddając ten kościół pod zarząd Towarzystwa Jezusowego, do którego i sam wstąpił; pod tem zarządem kościół trwał do czasu  kasaty przez rząd zaborczy Rosyjski, po kasacie ks. ks. Jezuitów kościół zostawał pod zarządem ks. ks. Bernardynów do 1873 włącznie. Fundowany był w początku XVII wieku, konsekrowany był w roku 1740. Do parafji należą wsie: Czarna duża, Czarna mała, Czuchowice, Duczki, Grabicz, Janków Nowy, Janków Stary, Janina, Jaroszew, Kobylak, Kozłówek, Kobyłka-wieś i osiedle składające się z kilku okręgów jak: Antolek, Dqbrówka, Żródnik cegielnia, Jędrzejek, Danina, Mareta, Piotrówek, Przejma, Natalin i Wieniec, (dalszy ciqg wiosek) Maciołki, Marcinków, Mironów-górki. Nadarzyn, Nadma, Pólko. Nowawieś, Nowiny, Słupno, Sieraków, Sławek, Sosnówka, Lipiny, Lipinki, Turów, Helenów, Ulasek. Zagościniec, Zenonów, ZielonkaCzytaj dalej

Kościół murowany w formie krzyża, pod wezwaniem św. Klemensa P. M., wybudowany przez ś. p. generała Franciszka Żymirskiego w 1829 roku. Do parafji należą wsie; Borucza, Dobczyn, Franciszków, Jasienica, Jaźwie, Klembów, Kraszew Stary, Kraszew Nowy, Kraszew Folwarczny, Krusze Stare, Krusze Nowe, Kozły, Lipka, Łysobyki, Michałów, Miąse, Ostrówek, Pieńki, Pasek Stary, Pasek Nowy, Pokoje, Rasztów, Rasztowska Wola, Roszczep, Sitki, Szczepanek. Czytaj dalej

Kościół murowany pod wezwaniem M. B. Częstochowskiej zbudowany w 1920 – 1922 r. z ofiar parafjan. Dnia 28 sierpnia 1927 r. konsekrowany przez J..E. ks. Kardynała Aleksandra Kakowskiego. Parafja erygowana przez J. E. ks. Kard. Aleksandra Kakowskiego od 1 kwietnia 1924 r. Do parafji należy tylko miasto Wołomin.Czytaj dalej