historia terenów powiatu wołomińskiego

w dokumentach i wspomnieniach

Najnowsze

Wyspa niemiecka na Mazowszu

W okolicy Wołomina, w miejscowościach Ręczaje, Józefin, Mostówka, Nadbiel, a także nieistniejących już Holendrach, aż do czasów II wojny światowej żyły społeczności osadników niemieckich. Dlaczego tu przybyli? Czym się zajmowali? Co im zawdzięczamy? Wreszcie, co się z tymi ludźmi stało?…

Wybuch II wojny światowej i okupacja (IV)

Wkrótce zobaczyliśmy czoło swoistego pochodu. Ludzie dźwigali na plecach dobytek całego życia, zawiązany w tobołki lub upchany w tekturowych walizkach. Nieliczni pchali wózki dziecięce, naładowane dobytkiem, dzieci niosąc na rękach. Krysia, koleżanka Ireny, szła, trzymając na ręku dziesięciodniowe niemowlę. Obok niej matka, pani Zduńczykowa, dźwigała rzeczy niezbędne dla trzech osób. Niektórzy prowadzili ze sobą kozy i inne domowe zwierzaki, które szkoda było zostawić. Były też paniusie, które niosły na ręku swoje pieseczki, dokarmiając je smakołykami, wtedy gdy dzieci były głodne i spragnione. Wydawało mi się to niesprawiedliwe. Tego dnia ta ludzka rzeka dotarła do wsi Nadma, około 5 km od Wołomina.

Urle, Rogów, Sławków, Bezdany

Z dokumentów zebranych w tej sprawie nie wynika wprost, jaki był plan napadu na pociąg. W pierwszych doniesieniach jako miejsce akcji podawano wieś letniskową Urle, później zaś (i w raporcie końcowym) pojawiła się informacja o stacji Łochów, choć miejscem zbiórki bojowców były okolice Urli. Być może część grupy miała wejść do pociągu na stacji w Łochowie, by po minięciu mostu na Liwcu zaatakować ochronę wagonu pocztowego równocześnie z uzbrojonymi bojowcami zgromadzonymi na stacji w Urlach.

Bobrze ogony, czyli najdawniejsze dzieje Tłuszcza

Skąd pochodzi nazwa Tłuściec? Co Tłuszcz ma wspólnego z długami rządzących? Kim byli bobrownicy? Kiedy Górki odebrano Tłuszczowi i przyłączono do Jasienicy? W tym filmie m. in. odpowiedzi na te właśnie pytania.

Wincenty Kowalski

Ur. 16 VII 1861 w Warszawie − zm. 19 V 1935 w Wołominie. Technik mechanik, s. Józefa – producenta powozów i karoserii do powozów we własnej Fabryce Powozów przy ul. Senatorskiej róg Elektoralnej i Julii z d. Gałczyńskiej, zmarłej z…

Uroczystość nad Liwcem

Czy istotnie fotografie zostały wykonane w niedzielę dnia 5 sierpnia 1934 r.? Być może pozostał jakiś ślad np. w kronice parafialnej lub we wspomnieniach, bądź innych zapiskach lub notatkach. A może żyją jeszcze świadkowie, którzy mogliby rozwiać wątpliwości wokół postawionych na wstępie pytań: co? i kiedy?. Odpowiedź na pytanie gdzie? nie budzi już – moim zdaniem – zastrzeżeń. W każdym razie wydarzenie to musiało być czymś nadzwyczajnym, skoro anonimowy autor zdecydował uwiecznić je na swoich fotografiach.

Listopadowe wspomnienie

Zbliżające się Święto Zmarłych to bardzo dobra okazja aby przypomnieć o tych których już między nami nie ma. W tym artykule chciałbym przybliżyć sylwetki osób związanych z gminą Klembów, które podczas II wojny światowej ryzykowały życie walcząc z okupantem. Nie…

Edmund Leonard Kowalski

Ur. 8 VII 1903 w Szawlach (Litwa) – zm. 4 VII 1980 w Wołominie Działacz społeczny, prawnik (przed 1939), adwokat, s. Wincentego ps. „Gawęda” (1861−1935)  – organizatora ruchów robotniczych i niepodległościowych. Kształcił się prywatnie (1910−1913, 1917–1920), był także uczniem pierwszej…

Krótka historia osady Liwiec w dobrach jadowskich hr. Zamoyskiego

Przejazd pierwszego pociągu po drodze żelaznej petersbursko-warszawskiej przez stację Tłuszcz miał miejsce 18 maja 1862 roku, a po 7 miesiącach, 15 grudnia 1862 r. otwarto rozkładowy ruch pociągów na całej linii Petersburg – Białystok – Tłuszcz – Warszawa1. Osada Liwiec…

Szukamy śladów po dworze Lelewelów w Woli Cygowskiej

Niepozorna, niewielka miejscowość pomiędzy Wołominem, a Mińskiem Mazowieckim wita przyjezdnych niezwykle kolorowo. Mieszkańcy Woli Cygowskiej w taki właśnie piękny i radosny sposób dzielą się ze światem swoją historią – historią, której bohaterami są postacie, które znamy m. in. z dziejów…

Olgierd Piotr Korolkiewicz

Olgierd Piotr Korolkiewicz h. Dąbrowa (ur. 18 VIII 1873 – zm. 13 XI 1924) Inżynier rolnik, społecznik, s. Józefa (1838−1909) – dra medycyny i Wandy Luer (1840−1873), mąż Vlastimili z d. Vycpalek (9 V 1879–19 X 1970) – nauczycielki muzyki,…

Cztery dni chwały. Tłuszcz ’44

W 1944 roku, mniej więcej w tym samym czasie, kiedy Warszawa ruszyła do Powstania, także w naszym rejonie żołnierze Armii Krajowej chwycili za broń i stanęli do walki z okupantem. Tłuszcz został oswobodzony!

Wybuch II wojny światowej i okupacja (III)

Pewnego wieczora wpadła do nas pani Marczykowa i z płaczem woła do mamy: – Niech pani ratuje moją Halinę! Przyjechali jacyś Niemcy i chcą ją zabrać! Moja mama, nie namyślając się wiele, założyła na głowę jakąś starą chustkę, połatany fartuch…

Feliks Koprowicz

Wołominianin Zdzisław W. Michalik napisał: „Budowa pierwszego wołomińskiego kościoła i wyposażanie jego wnętrza postępowały naprzód. Wkrótce dowiedziałem się z wiarygodnego źródła, w jaki sposób księdzu proboszczowi udawało się zdobywać fundusze na finansowanie zbożnego dzieła. Otóż ks. Golędzinowski podczas obrad Rady…