Zygmunt Monsiorski - rekonstrukcja fotografii prasowej
Zygmunt Monsiorski urodził się w miasteczku Skalmierzu, ziemi Kieleckiej, w roku 1866 z ojca nauczycicla ludowego. Naukę szkolną pobierał w progimnazjum w Pinczowie, w roku 1880 przeniósł się do gimnazjum w Piotrkowie Trybunalskim, które ukończył w r. 1884. W tymże roku, ulegając życzeniu ojca, wstąpił na wydział lekarski Uniw. Warsz. Zrażony widokiem trupów w prosektorium, przerwał studja lekarskie i wstąpił na wydział prawny. Ulegając jednak namowom ojca, wstąpił ponownie ma wydział lekarski i ukończył go w r. 1890. W okresie pobytu w uniwersytecie odsiedział 3 miesiące w cytadeli warszawskiej za szerzenie oświaty wśród ludu.
Po ukończeniu studjów lekarskich osiadł w Radzyminie. Praktykował tu w ciągu 3 lat w bardzo ciężkich warunkach materjalnych. Dzięki nadzwyczajnej oszczędności uciułał nieco grosza, co umożliwiło mu wyjazd ma studia do Paryża. Poświęcił się tu z zapałem położnictwu i ginekologii, pracował u prof. Pinarda i Pozziego, jako owoc tej pracy uzyskał stopień doktora medycyny po obronie rozprawy o łożysku przodującem.
W r. 1896 wrócił do kraju i osiadł w Warszawie, gdzie rozpoczął praktykę prywatną, Rok cały był asystentem-wolontariuszem oddziału Franciszka Neugebauera w szpitalu ewangelickim. W r. 1897 powierzono mu prowadzenie przychodni ginekologicznej w szpitalu Wolskim. Na stanowisku tem, pomimo nadzwyczaj lichych warunków pracy, pozostał wytrwale w ciągu łat 15, i nie zrażając się temi warunkami, rozwinął energiczną działalność, Na początku brak było w szpitalu sali operacyjnej, brak bodaj najprostszych narzędzi, nie mógł więc operować na miejscu, dlatego na własny koszt umieszczał pacjentki w jednej z lecznic warszawskich i tam bezinteresownie operował. Gdy wreszcie powstał w szpitalu wolskim oddział chirurgiczny, za zgodą ordynatora tego oddziału korzystał z sali operacyjnej i coraz bardziej zdobywał doświadczenie w clururgji operacyjnej ginekologicznej, Te jego poczynania zwróciły nań uwagę młodszych lekarzy, którzy coraz liczniej gromadzili się przy jego boku, tworzyła się powoli szkoła, z której wyszedł szereg dobrze wyrobionych ginekologów.
Podczas wojny Światowej w końcu r. 1914 objął Monsiorski oddział chirurgiczny w szpitalu wojskowym, urządzonym w gmachu byłego korpusu kadetów i prowadził go z powodzeniem w ciągu 2 lat. W roku 1946 został zamianowany ordynatorem zakładu położniczego miejskiego im. Anny Mazowieckiej, po 8 latach — w roku 1924 został ordynatorem oddziału ginekologicznego w szpitalu Przemienienia Pańskiego, na którem to stanowisku pozostawał aż do chwili zgonu, Na wszystkich wymienionych stanowiskach prowadził pracę na sposób kliniczny.
Prócz pracy zawodowej szpitalnej i prywatnej interesował się w wysokim stopniu również pracą społeczną i naukową. Piastował godność wiceprezesa sekcji ginekologicznej w Tow. Lek. Warsz. był wspólnie z Dr. Czesławem Stankiewiczem, założycielem pierwszego pisma ginekologicznego polskiego „Ginekologia”. W późniejszych czasach był jednym z twórców Towarzystwa Ginekologicznego Warsz. i był jego pierwszym prezesem. Był docentem ginekologii Wydziału Lekarskiego U. W. i na tem stanowisku rozwinął energiczną działalność pedagogiczną.
Był członkiem Towarzystwa Lekarskiego Warszawskiego od roku 1906 i w pierwszych latach swego członkowstwa brał czynny udział w życiu naukowem Towarzystwa.
Poświęcił dużo czasu pracy lekarsko-literackiei, ogłosił drukiem 23 rozpraw w pismach perjodycznych lekarskich, pozatem wydał w roku 1924 podręcznik pod tytułem „Diagnostyka Ginekologiczna* oraz przetlumaczył i wydał podręcznik Pozziego z dziedziny ginekologji.
Zmarł magle 26 sierpnia 1932 r.
Jak widzimy — pracował Monsiorski uczciwie na wielu polach, wypełniwszy swe życie pożyteczną pracą dla dobra społeczeństwa,
Cześć Jego pamięci!
Polska Gazeta Lekarska
1933, nr 27