Kiedy Oddział Zaopatrzenia Robotniczego przy Fabryce Samochodów Osobowych na Żeraniu przejmował w lutym br. gospodarstwo rolne w Jadowie, w powiecie radzymińskim, inwentarz żywy przedstawiał się następująco: 31 świń, 76 sztuk drobiu, 5 koni i 10 krów. Towarzysze z OZR uzyskując poważne zaplecze gospodarcze zdawali sobie sprawę, że pierwszym ich zadaniem jest podwyższenie jakości posiłków robotników, a drugim przejście jak najszybciej na samowystarczalną gospodarkę finansową.
Jak wyglądają rezultaty 5-miesięcznej gospodarki OZR i jakie przyniosły one korzyści pracownikom FSO?
Wzrost jakości obiadów
Tuczarnia świń w Jadowie liczy dziś 318 sztuk. W tym przychówku własnego dochowano się około 70 sztuk. Tuczarnia dostarczyła już stołówkom FSO poważną ilość mięsa i tłuszczu wpływając w 23 procentach na podwyższenie jakości posiłków obiadowych. Podkreślić przy tym trzeba, że bito dotychczas świnie nie nadające się do dalszego tuczenia i że pełne wyniki produkcji tuczami przyniesie dopiero jesień.
Chronicznym niedomaganiem wielu stołówek zakładowych jest niedostateczna ilość warzyw podawanych w posiłkach. W pięciu wielkich stołówkach FSO prowadzonych przez OZR braku tego nie ma. OZR potrafił do dnia dzisiejszego uniezależnić się dzięki dobrze prowadzonej gospodarce warzywniczej w Jadowie w około, 90 procentach od dostaw rynkowych.
Sprzedaż po cenach niższych niż rynkowe
OZR poszedł dalej. W niektórych rodzajach warzyw jak kapusta, ogórki, marchew, cebula, nawet groszek Jadów przyniósł nadwyżki, które OZR rozprowadza w czynnym na terenie fabryki punkcie sprzedaży warzyw. Co jest rzeczą istotną, to fakt, że robotnicy FSO mają możność nabywania warzyw pierwszej jakości po cenach znacznie niższych od rynkowych. I tak w dniu 6 bm. robotnicy FSO płacili w swoim punkcie za kg ogórków 2,50 zł, podczas, gdy ich cena rynkowa wynosiła około 4 zł. Za główkę kapusty wagi około 1 kg — 75 gr, gdy kg kapusty na mieście kosztował 1,50 zł. W innych warzywach różnice cen były niemniejsze. Dostawy dzienne warzyw z Jadowa dla samego tylko punktu sprzedaży wynoszą około kilku ton.
Różnorodność posiłków
Obok stołówek OZR prowadzi 3 bufety i bar mleczny na terenie fabryki. W bufetach nabyć można pieczywo, wędliny, sery, napoje chłodzące, słodycze, papierosy i owoce własnej produkcji z Jadowa. 2 duże bułki z wędliną kosztują od 2 do 2,20 zł. Bar mleczny, którego wnętrze wyposażył OZR w sprzęt wykonany sposobem gospodarczym na terenie fabryki, sprzedaje mleko, kefir, nabiał i posiłki dietetyczne. Po pięciu miesiącach gospodarki OZR osiągnął znaczne podwyższenie jakości obiadów, rozszerzył szeroko asortyment posiłków dostarczanych w miejscu pracy robotnikowi i wyszedł ze sprzedażą artykułów własnej produkcji, po zniżonych cenach na potrzeby domowe. OZR przy FOS gospodaruje dziś bez dotacji pieniężnych.
Widoki na przyszłość
Jakie ma OZR perspektywy rozwoju na przyszłość? Duże. Gospodarstwo rolne w Jadowie dało przecież dopiero pierwsze wyniki. Około 70 pro cent obszaru gospodarstwa jadowskiego — to stawy rybne. OZR dostarczy już na jesieni robotnikom FSO pierwsze 8 ton ryb. Dziś w jednym ze stawów jadowskich pływa około miliona sztuk tegorocznego narybku. Jesień roku 1953 przyniesie OZR przy FSO pełne uniezależnienie się od rynkowych dostaw ryb, a nawet stworzy możliwości sprzedaży nadwyżek narybku innym OZR.
Również jesienią tego roku w stołówkach FSO robotnik otrzyma w posiłku obiadowym — drób. Już dziś bowiem bowiem „kurze pogłowie“ z 76 sztuk drobiu w miesiącu lutym wzrosło do 2.000 sztuk. OZR umiał przewidzieć na wiosnę, że koszta hodowli drobiu nich spadają w miesiącach letnich bardzo nisko. Na ścierniskach jadowsklch pól za miast stad wróbli żywi się odpadami ziarna 2000 sztuk drobiu.
Lukę, jaka istnieje jeszcze w zaopatrzeniu robotników FSO w wypełni w najbliższych tygodniach OZR otwierając na terenie fabryki wielobranżowy sklep, w którym sprzedawane będą artykuły tekstylne, odzież, chemiczne, gospodarstwa domowego i spożywcze.
W ostatnim kwartale br. OZR uruchomi 4 punkty usługowe: krawiecki, szewski, fryzjerski i pralnię. Oddziały Zaopatrzenia Robotniczego powstające w naszych nowych zakładach przemysłowych stwarzają poważne możliwości podniesienia warunków bytowych klasy robotniczej. Rozrastający się przemysł i rosnące potrzeby klasy robotniczej stawiają dziś sprawę OZR na jednym z pierwszych miejsc w zaopatrzeniu świata pracy.
Przykład OZR przy FSO powinien jak najszybciej znaleźć naśladowców w wielu innych zakładach przemysłowych stolicy.
A. WITKOWSKI
Trybuna Ludu
1952, R. 5, nr 222
O autorze
