Otrzymaliśmy następującą, wielce i znamienną uchwałę gminną:
„My, obywatele gminy Małopole powiatu radzymińskiego, gubernji warszawskiej, zebrani w liczbie 446 osób na prawomocnym zebraniu gminnem, odbytem 18 grudnia 1905 roku, w lokalu zarządu gminnego małopolskiego w Dąbrówce, jednogłośnie na zasadzie Ukazu 1864 roku i Manifestu z d. 30 października r. b. postanawiamy i uchwalamy:
Prowadzenie wszelkiej biurowości i korespondencji w urzędowaniu gminnem wyłącznie w języku polskim. Sądy powinny sądzić po polsku, jak również ich biurowość powinna być prowadzona wyłącznie po polsku. W szkołach gminnych nauka powinna być prowadzona jedynie po polsku. Gdyby zaś nauczyciele nie chcieli się zastosować do tego, postanawiamy odmówić im wypłaty pensji i usunąć a zajmowanego mieszkania. Prosić kancelarję parafjalną o wydawanie wszelkich dokumentów tylko w języku polskim pisanych. Wszelkie znaki wójta, sołtysów, pieczęcie, napisy: w gminach, na drogowskazach, domach mają być jedynie w języku polskim, a obecnie używane znaki wójta i sołtysów zwrócić dla zamiany. Rozporządzać wszystkiemi funduszami i zyskami kasy oszczędnościowo-pożyczkowej, a udzieloną zapomogę rządową zwrócić. Urzędników, narzucanych przez naczelnika powiatu gminie do sprawowania urzędu nie dopuszczać. Znieść prenumeratę wszystkich pism, przez zebranie gminne nie uchwalonych. Urzędnikom policji podwód darmo nie dawać i do brania udziału w zebraniach gminnych nie dopuszczać.
Protestujemy przeciwko wydawaniu nam dokumentów w języku rosyjskim przez rządowe wzajemne Towarzystwo ubezpieczeń od ognia. Żądamy wypłat asekuracji w terminie miesięcznym, a w razie uchybienia wypłaty, procentu w stosunku 12% rocznie. Wszystkie dokumenty sporządzane w kancelarji kościelnej, gminie i szkole winny być datowane jedynie podług nowego stylu. Nie dozwolić na nakładanie przez władzę powiatową kar, aresztu na wójta, sołtysów i pisarza gminnego, również i innych kar za wykonywanie uchwał gromadzkich i gminnych i nie pozwolić na zmuszanie ich do ściągania takich podatków, których gmina nie uchwaliła.
Protestujemy przeciwko nazywaniu naszego Królestwa Polskiego: „Prywiślianskij kraj”’ i t.d. i żądamy, aby używana była tylko nazwa krajowi naszemu przynależna.
W razie niezastosowania się pisarza gminy Małopole, w zakresie jego czynności, do powyższych postanowień, złożyć go z urzędu i na jego miejsce wybrać i mianować innego.
Powołać przez wybory komitet obywatelski, złożony z 7 obywateli gminy Małopole, do czuwania nad niezwłocznem wprowadzeniem w życie powyższych postanowień i upoważnić ich do działania w duchu powyższych uchwał.
Niezależnie od powyższego, my, obywatele gminy Małopole, wyrażamy głębokie przekonanie, że tylko w autonomicznem Królestwie Polskiem życie i byt nasz narodowy, społeczny i ekonomiczny należycie będzie mógł się rozwijać wskutek tego wyrażamy stanowcze żądanie jaknajszerszej autonomji Królestwa Polskiego z sejmem ustawodawczym w Warszawie, wybranym za pomocą powszechnego, równego, tajnego i bezpośredniego głosowania.
Po odczytaniu niniejszego, zebrani obywatele gminy Małopole jednogłośnie wystąpili z żądaniem powszechnej amnestji dla. tak zwanych „przestępców politycznych”.
Jest to najzupełniejsza uchwała gminna w duchu unarodowienia gminy, jaką nam się dotychczas poznać zdarzyło.
Kurjer Warszawski
R. 85, 23 grudnia 1905, nr 354
O autorze
