
Naprzeciw zielonej altanki, na przęśle spoczywającem na czterech silnych słupach, zawiesiła olbrzymi dzwon własnego odlewu specyalna fabryka dzwonów „S. Czerniewicz” dawniej. „Zwolinski i Czerniewicz” w Pustelniku pod Warszawą. Słupy są bardzo ładnie przybrane kolorem jasno liliowym i ozdobione listwami biało-niebieskiemi. Sam dzwon, wprawdzie mniejszy od sławnego na całą Polskę „Zygmunta” wawelskiego przewyższa go jednak ciężarem, waży bowiem wraz z sercem około 14 tys. funtów. Po bokach umieszczone są napisy łacińskie podające, że dzwon nazywa się „Paweł Pustelnik” i nazwisko p. Czerniewicza, który go odlał. Dzwon wykonany został na zamówienie dla Jasnej. Góry. Ponadto klasztor Jasnogórski zamówił w fabryce p. Czerniewicza jeszcze jeden dzwon wagi 16 tys. funtów. Skoro ten będzie gotowy, „Pawła Pustelnika przewiezie się się do Częstochowy, na jego zaś miejsce zawiśnie dzwon nowy. Gdyby Klasztor Jasnogórski na zmianę tę się nie zgodził, fabryka wystawi w miejsce „Pawła Pustelnika” trzy mniejsze dzwony.
Oprócz: zamówień dla Jasnej Góry fabryka pracuje obecnie nad odlewem olbrzymiego dzwonu dla kościoła Świętej Rodziny w Częstochowie wagi 30 tys. funtów. Będzie to jeden z największych i najpotężniejszych dzwonów na całym świecie.
Fabryka p. Czerniewicza, znana zresztą u nas w kraju i zagranicą z solidnej i terminowej roboty, wytrzymująca konkurencyę z firmami światowej nawet sławy, w ostatnich czasach stanęła na stopie prawdziwie europejskiej. Młody p. Czerniewicz po 6-letniej praktyce w fabrykach belgijskich, zaprowadził po przyjeździe do kraju nietylko inowacye w samej fabryce ale i poczynił znaczne ulepszenia przy odlewie dzwonów, nabyte z doświadczeń za granicą.
Pierwszem ulepszeniem, jakie wprowadził p. Czzerniewicz dostrajanie tonów w dzwonach. W dostrajaniu tem fabryka posiadła w krótkim czasie taką praktykę, że na wystawie w Częstochowie w r. 1909 uzyskała za harmonijne dostrojenie kompletu dzwonów medal złoty.
Następnie, by przedłużyć trwałość dzwonów skonstruowano nowy system okucia, który polega na tem, że co pewien czas można dzwon przekręcać, skutkiem czego po każdem przekręceniu serce uderzać będzie w inną część ścianki. Czynność tę można powtarzać wiele razy; tym sposobem dzwon staje się nie do rozbicia, co znów ma duży wpływ na oszczędność, zważywszy koszt, jaki pociąga za sobą każdorazowe przelewanie. Okucia, wykonywane całe z żelaza, są bardzo trwałe i nie podlegają wpływom atmosferycznym, co bardzo dodatnio wpływa na głos dzwonów.
Ulepszenia powyższe w dzwonach, oraz sumienne wykonywanie zamówień, zjednały fabryce tylu nowych odbiorców, że teren starej fabryki okazał się za szczupły do terminowego wykonywania wszystkich zleceń, co zmusiło właścicieli do wybudowania nowej fabryki znacznie rozszerzonej, oraz zastosowania nowych maszyn pomocniczych do obróbki dzwonów.
Wystawa Rzemieślniczo-Przemysłowa w Łodzi
Rozwój No 185